میومکتومی

یکی از شایع ترین آسیب‌ های رحمی که عموماً در سنین باروری اتفاق می‌ افتد رشد سلول‌ ها و توده‌ های غیر سرطانی با نام فیبروم است.

متخصصان برای بانوانی که در سنین باروری هستند، جراحی هیسترکتومی را مناسب نمی‌ دانند و معتقدند که با انجام جراحی میومکتومی می‌ توانند تنها بافت آسیب دیده را خارج کرده و دیگر بخش‌ های مهم رحم در جای خود باقی می‌ مانند.

هدف اصلی از انجام جراحی میومکتومی حفظ ساختار و عملکرد طبیعی رحم است تا بانوان بتوانند در صورت تمایل برای بارداری و فرزندآوری اقدام کنند.

جراحی میومکتومی به چندین روش انجام می‌ پذیرد، متخصصان ضمن معاینات و آزمایشات دقیق متوجه خواهند شد که با وجود مشکلات پیش آمده و شرایط جسمانی بیمار کدام روش کاربردی‌ تر است.

برای انجام جراحی میومکتومی شکمی متخصصان در قسمت انتهایی شکم برشی ایجاد کرده تا به رحم دسترسی پیدا کنند.

پس از آن می‌ توانند فیبروم‌ ها را از بخش‌ های مختلف رحم پاکسازی کرده و نهایتاً به واسطه بخیه محل برش خورده را به یکدیگر می‌ دوزند.

عموماً جراحی میومکتومی شکمی برای فیبروم‌ های بزرگ انجام میشود و متخصصان نیاز به دسترسی وسیع‌ تری به بخش‌ های مختلف رحم دارند.

اگر میومکتومی با روش لاپاراسکوپی انجام شود، متخصصان از طریق یک برش بسیار کوچک در اطراف ناف می‌ توانند تجهیزات لازم را به محل آسیب دیده رسانده و برای پاکسازی فیبروم‌ ها اقدام می‌ کنند.

به خاطر داشته باشید که این روش جراحی کمترین میزان عوارض را به همراه داشته و متخصصان نتایج خوبی از این فرایند به دست می‌ آورند.

در روش لاپاراسکوپی یک میله بسیار باریک که در انتهای آن دوربین و نور کافی وجود دارد، به بخش آسیب دیده رحم انتقال داده می شود و متخصصان از طریق تصاویر دریافتی می‌ توانند محل مورد نظر را پیدا کنند و اصلاحات لازم انجام می‌ پذیرد.

علت انجام میومکتومی

میومکتومی یک عمل جراحی برای برداشتن فیبروم رحم است.

فیبروم ها توده های غیرسرطانی هستند که در دیواره رحم رشد می کنند و ممکن است علائمی مانند خونریزی شدید قاعدگی، درد لگن، فشار بر مثانه یا روده و مشکلات باروری ایجاد کنند. دلایل اصلی میومکتومی عبارتند از:

خونریزی شدید قاعدگی

فیبروم ها می توانند باعث خونریزی طولانی مدت و شدید شوند که ممکن است منجر به کم خونی شود.

درد و فشار لگن

فیبروم های بزرگ ممکن است اندام های اطراف رحم مانند مثانه یا روده را تحت فشار قرار دهند و باعث درد یا ناراحتی شوند.

ناباروری یا سقط مکرر

در برخی موارد، فیبروم ها می توانند در بارداری اختلال ایجاد کنند و باعث ناباروری یا سقط مکرر شوند.

رشد سریع فیبروم ها

در صورتی که فیبروم ها به سرعت رشد کنند، امکان دارد پزشک، جراحی را برای جلوگیری از عوارض بیشتر توصیه کند.

میومکتومی برای زنانی که می خواهند رحم خود را حفظ کنند و ممکن است بخواهند در آینده باردار شوند توصیه می شود.

انواع روش های میومکتومی

انجام جراحی میومکتومی به روش های مختلفی قابل انجام می باشد.

با توجه به اندازه، تعداد و محل فیبروم های شما امکان دارد واجد شرایط میومکتومی شکمی، میومکتومی لاپاروسکوپی، میومکتومی رباتیک یا میومکتومی هیستروسکوپی باشید.

در زیر هر نوع میومکتومی را به تفصیل توضیح می دهیم.

میومکتومی از طریق لاپاراتومی

میوم‌هایی که در داخل عضله و سطح رحم تشکیل می‌شوند، به ترتیب به عنوان میوم‌های اینترامورال و ساب سروزال شناخته می‌شوند.

معمولاً اگر میوم ها اینترامورال و ساب سروزال باشند، پزشک جراحی لاپاراتومی را برای برداشتن آنها توصیه می کند.

اگر رحم فیبروم های متعددی داشته باشد، برای برداشتن آنها از جراحی لاپاراتومی استفاده می شود.

در میومکتومی به روش شکمی، جراح یک برش شکمی باز جهت دسترسی به رحم و برداشتن فیبروم انجام می دهد.

معمولا جراح ترجیح می دهد تا در صورت امکان یک برش کم و افقی در خط بیکینی انجام می شود و برش عمودی برای رحم بزرگتر انجام می شود.

در روش لاپاراتومی دسترسی پزشک به رحم بیشتر است و جراحی با ظرافت بیشتری انجام می شود.

جراحی میومکتومی شکمی

جراحی میومکتومی باز یا شکمی جراحی بزرگی محسوب می شود.

این جراحی شامل برش از طریق پوست در قسمت تحتانی شکم، معروف به برش خط بیکینی، و برداشتن فیبروم از دیواره رحم می باشد.

در طی این روش، شما تحت بیهوشی عمومی قرار خواهید گرفت.،جراح ابتدا یک برش از قسمت پایین شکم شما در رحم شما ایجاد می کند. این جراحی به دو صورت انجام می شود:

پزشک یک برش افقی 3 تا 4 اینچی درست بالای استخوان شرمگاهی شما ایجاد می کند.

این نوع برش درد کمتری دارد و جای زخم کوچکی بر جای می گذارد، اما ممکن است برای برداشتن فیبروم های بزرگ به اندازه کافی بزرگ نباشد.

در روش دوم، یک برش عمودی از زیر ناف تا درست بالای استخوان شرمگاهی ایجاد می‌شود.

این نوع برش امروزه به ندرت استفاده می شود، اما ممکن است برای فیبروم های بزرگتر بهتر عمل کند و خونریزی را کاهش دهد.

بعد از ایجاد برش، جراح فیبروم ها را از دیواره رحم خارج می کند و سپس لایه های عضلانی رحم را دوباره به هم می دوزد.

افرادی که این روش را انجام می دهند یک تا سه روز را در بیمارستان می گذرانند.

جراحی میومکتومی لاپاراسکوپی

روش لاپاراسکوپی جراحی کم تهاجم می باشد و برای برداشتن فیبروم رحم کاربرد دارد.

جراح با ایجاد 4 برش در شکم، جراحی را شروع می کند.

با استفاده از لاپاراسکوپ به راحتی می تواند عمل جراحی را بر روی یک مانیتور مشاهده کند.

2 با 3 برش دیگر در شکم ایجاد می شود که ابزار های دیگر از این طرق وارد برش می شود.

فیبروم پیدا و برداشته خواهند شد و برش ها با بخیه بسته می شوند و باند روی آنها قرار خواهد گرفت.

این عمل معمولاً تا یک ساعت طول می کشد و بیمار بلافاصله به اتاق ریکاوری منتقل می شود تا از بیهوشی بهبود یابد تا زمانی که کاملاً بیدار شود.

جراحی میومکتومی هیستروسکوپی

این جراحی برای برداشتن فیبروم های زیر مخاطی واقع در حفره رحم صورت می گیرد.

این روش تحت بی حسی موضعی یا بیهوشی عمومی انجام می شود.

با این روش، فیبروم ها با استفاده از ابزاری به نام رزکتوسکوپ هیستروسکوپی برداشته می شوند که از طریق واژن و کانال دهانه رحم به داخل حفره رحم منتقل می شود.

جراح از یک حلقه سیمی برای خراش دادن قطعات فیبروم استفاده می کند.

میومکتومی واژینال

این روش از جراحی میومکتومی کم تهاجمی می باشد جهت برداشتن فیبروم های زیر مخاطی یا پولیپ‌های آندومتر است که در حفره رحم یافت می‌شوند.

میومکتومی با نام هیستروسکوپی هم شناخته می‌شود و هنگامی که میومکتومی واژینال صورت گیرد، هیچ برشی صورت نمی گیرد و بهبودی سریع و عوارض بسیار نادری را به دنبال خواهید داشت.

اقدامات قبل از میومکتومی

قبل از میومکتومی پزشک تمام آمادگی های لازم برای جراحی را به شما می گوید.

شامل دستورالعمل هایی در مورد زمان توقف خوردن و آشامیدن قبل از عمل جراحی، مصرف برخی داروها، مدت زمان ماندن در بیمارستان یا مرکز جراحی و هرگونه تغییر در شیوه زندگی شما است که باید در طول بهبودی خود ایجاد کنید.

مصرف داروها

قبل از جراحی، پزشک ممکن است داروهایی برای کوچک کردن فیبروم‌ها و راحت‌تر برداشتن آنها تجویز کند.

آگونیست های هورمون آزاد کننده گنادوتروپین، مانند لوپرولید، داروهایی هستند که تولید استروژن و پروژسترون را مسدود می کنند و شما را در یائسگی موقت قرار می دهند تا فیبروم های شما کوچک شوند.

درمان کم خونی برای جلوگیری از خونریزی بیش از حد پس از میومکتومی مهم است.

به همین دلیل، اغلب برای کمک به جبران کم خونی، قرص های آهن تجویز می شود.

ممکن است لازم باشد قبل از میومکتومی، مصرف برخی داروها را متوقف کنید.

در مورد هر دارویی که مصرف می کنید، از جمله ویتامین ها، مکمل ها و داروهای بدون نسخه به پزشک خود اطلاع دهید.

از پزشک خود بپرسید چه داروهایی را قبل از جراحی باید قطع کنید و چه مدت باید از مصرف آنها خودداری کنید.

انجام آزمایشات لازم

پزشک شما ممکن است نیاز به آزمایشاتی داشته باشد تا از سلامت عمومی شما برای جراحی مطمئن شود. پزشک شما بر اساس فاکتورهای خطر شما تصمیم می گیرد که به کدام آزمایش نیاز دارید. این آزمایشات ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• آزمایش خون؛
• الکتروکاردیوگرام؛
• سونوگرافی لگن؛
• اسکن ام‌آرآی.

ترک سیگار

اگر سیگار می کشید، ایده خوبی است که شش تا هشت هفته قبل از جراحی آن را ترک کنید.

استعمال دخانیات می تواند بهبودی شما را کند کند و همچنین خطر بروز حوادث قلبی عروقی را در طی جراحی افزایش دهد.

ناشتا بودن

شما باید حداقل 6 ساعت قبل از عمل از خوردن و آشامیدن شب قبل از جراحی دست بکشید و با معده خالی به میومکتومی بروید.

مراقبت های بعد از میومکتومی

بسیاری از افراد تصور می‌ کنند که جراحی کاملاً آسان و کم خطر است و پس از عمل می‌ توانند به راحتی فعالیت‌ های روزانه خود را انجام داده و نیاز به مراقبت خاصی نخواهند داشت.

چنین تصور کاملاً اشتباه است و بعد از ایجاد اصلاحات بر رحم، بانوان موظفند که مراقبت‌ های گفته شده توسط پزشک را انجام دهند.

بعد از پاکسازی رحم از فیبروم‌ های ریز و درشت مهم است که بانوان از انجام فعالیت‌ های ورزشی سنگین خودداری کنند و برای انجام فعالیت‌ های شخصی از دیگران کمک دریافت کنند.

به خاطر داشته باشید که در این دوره زمانی مصرف غذاهای ملین و البته حاوی پروتئین به عملکرد درست سیستم گوارشی کمک کرده و روند بهبود سریع تر اتفاق می‌ افتد.

با وجود خونریزی بعد از میوکتومی به هیچ عنوان نمی‌ توانید از تامپون یا کاپ قاعدگی استفاده کنید و در این موقعیت تنها از پد بهداشتی استفاده نمایید.

در این دوره زمانی نشستن‌ های طولانی مدت، رانندگی کردن و تحرک زیاد برای بانوان خطرناک است مهم است که این نکات ساده را رعایت کرده تا نتایج خوبی از میومکتومی حاصل شود.

بسیار مهم می باشد که در دوران نقاهت روزانه پیاده روی و تحرک داشته باشید به دلیل آنکه بی تحرکی می تواند احتمال خطر ترومبوز ورید عمقی را بالا ببرد.

پس از جراحی میومکتومی بسیار مهم می باشد که به تغذیه خود اهمیت بدهید و تغذیه سالمی داشته باشید.

از غذا های کم چرب استفاده کنید و به صورت مداوم مایعات فراوان بنوشید.

پس از 6 هفته از عمل خود می توانید رابطه جنسی داشته باشید و در دوران نقاهت نباید چیزی وارد واژن شما شود.

امکان دارد برای چند هفته ترشحات قهوه ای یا قهوه ای مایل به قرمز و لکه بینی داشته باشید که پس از عمل طبیعی می باشد.

امکان دارد پریود شما در دو دوره اول پس از عمل زودتر یا دیرتر شروع شود و دردناک‌تر یا سخت‌تر از دوران قبلی شما باشد.

عوارض احتمالی میومکتومی

زمانی که صحبت از عوارض میومکتومی می شود، متخصصان بانوان را بر حسب عارضه پیش آمده به دو دسته تقسیم بندی کرده و روش جراحی را به صورت شکمی و لاپاراسکوپی انجام می دهند.

کسانی که این عمل را به صورت لاپاراسکوپی تجربه کرده‌ اند، نسبت به کسانی که جراحی شکمی را پشت سر گذاشته کمتر در معرض عفونت قرار گرفته اند، زیرا ممکن است در جراحی باز محل برش با عفونت مواجه شده و سلامت فرد را به خطر می‌ اندازد.

اگر عفونتی در این محدوده پدیدار شود، نیاز است که افراد برای مدت زمان بیشتری در بیمارستان بستری بمانند.

با مصرف داروهای مختلف و آنتی بیوتیک با دوز بیشتر باید به سلامت بدن کمک کرده و در بهبود سریع تر عفونت‌ ها کوشا باشند.

از عوارض مهم و البته شایع جراحی میومکتومی باید به درد و ناراحتی بعد از جراحی اشاره کرد.

در چنین موقعیتی بانوان باید مصرف مسکن با دوز بیشتر را در پیش گرفته تا بتوانند دوره نقاهت را به سلامت و با درد کمتر سپری کنند.

اینکه جراحی میومکتومی به روش لاپاراسکوپی انجام شود یا شکمی در هر صورت برشی در سطح شکم ایجاد می شود که به مرور زمان با بهبود بخیه‌ ها اسکار باقیمانده باعث ناراحتی بانوان خواهد شد.

به خاطر داشته باشید که اگر این جراحی به صورت لاپاراسکوپی انجام شود، عوارض و محدودیت‌ های کمتری در پی داشته و کنترل شرایط برای پزشک و بیماران آسان‌ تر خواهد بود.

گاهی اوقات در حین عمل و حتی پس از آن ممکن است متخصصان متوجه خونریزی‌ های رحمی‌ شوند.

معمولاً این عارضه برای بانوان در موارد نادر اتفاق می‌ افتد اما اگر چنین آسیبی پدیدار شود، مهم است که تحت نظر متخصصان نقاهت بعد از عمل را سپری کنید.

در موارد نادر ممکن است بعد از میومکتومی بانوان متوجه پارگی رحم شوند، این عارضه عموماً مانع از بارداری صحیح برای بانوان می شود و نیاز به درمان‌ های تخصصی‌ تر و پیشرفته‌ تر خواهند داشت.

سوالات متداول

آیا میومکتومی با رفع فیبروم ناباروری افراد را از بین می برد؟

زمانی که بانوان با علائم ناباروری به پزشک مراجعه می‌ کنند، متخصصان ابتدا شرایط رحم را بررسی کرده تا متوجه شوند که آیا آسیب یا عارضه‌ ای در این عضو مهم وجود دارد یا خیر.

عموماً بانوان بر اثر ابتلا به فیبروم رحم مشکلاتی مانند نازایی را تجربه می‌ کنند، به خاطر داشته باشید که این فیبروم‌ ها یا توده‌ های غیر سرطانی می‌ توانند عملکرد طبیعی رحم را مختل کنند.

فیبروم‌ ها مشکلاتی از جمله خونریزی‌ های طولانی در قاعدگی را به همراه داشته و بیماران احساس درد و فشار زیادی را در لگن متحمل خواهند شد.

متخصصان می‌ توانند با انجام جراحی میومکتومی، فیبروم‌ های ایجاد شده در سطح رحم را برداشته تا شرایط برای یک بارداری سالم مهیا شود.

زمانی که جراحی میومکتومی انجام می شود، متخصصان تمام تلاش خود را به کار گرفته تا بانوانی که در سن باروری قرار دارند، بتوانند روال طبیعی بارداری و فرزندآوری را سپری کنند.

با این حال فیبروم‌ ها خطرناک هستند و نمی‌ توان نسبت به درمان و کنترل آنها بی تفاوت بود.

مهم است که با جراحی میومکتومی فیبروم‌ را از رحم خارج کرده تا در روال باروری و نهایتاً بارداری و رشد جنین اختلالی ایجاد نکنند.

آیا سنگ و پولیپ رحم را می توان با جراحی میومکتومی رفع کرد؟

قبل از هر چیز مهم است که پولیپ‌ های رحمی را بشناسید و باید با راه‌ های درمان آن آشنا شوید، پولیپ‌ های رحمی عموماً ساختاری بسیار نرم و منعطف دارند و در بخش داخلی رحم یعنی آندومتر رشد می‌ کنند.

متخصصان با جراحی میومکتومی می‌ توانند سنگ و پولیپ رحم را خارج کنند اما از آنجایی که پولیپ‌ ها باعث قاعدگی نامنظم یا طولانی می شوند می‌ توانند عملکرد رحم و فرایند تخمک گذاری را با اختلال مواجه کنند.

پولیپ‌ ها نیز می‌ توانند عاملی برای ناباروری باشند و مهم است که خیلی زود برای درمان و پاکسازی رحم اقدام نمایید.

مسئله بسیار مهمی که در مورد درمان آسیب‌ های رحمی باید بدانید این است که عموماً فیبروم های رحم به روش هیسترکتومی قابل درمان هستند.

اما در مواقع خاص جراحی میومکتومی هم می‌ تواند برای پاکسازی رحم از فیبروم گزینه مناسبی باشد.

از آنجایی که پولیپ در بخش داخلی رحم پدیدار می شود، سایر روش‌ های گفته شده کاربرد مناسبی ندارند و متخصصان برای پاکسازی رحم از سنگ و هرگونه پولیپ جراحی کورتاژ یا هیستروسکوپی را گزینه مناسب‌ تری می‌ دانند.

در قدم اول متخصصان برای اطمینان بیشتر از ساختار پولیپ‌ ها به واسطه بیوپسی نمونه کوچکی را برداشته و مورد آزمایش قرار می‌ دهند.

در صورت خوش خیم بودن این توده‌ ها به واسطه جراحی هیستروسکوپی یا کورتاژ پزشک می‌ تواند سنگ و هرگونه پولیپ رحم را برطرف نماید.